Rhamphocoris

Rhamphocoris – rodzaj pluskwiaków z podrzędu różnoskrzydłych, rodziny zażartkowatych i podrodziny Prostemmatinae. Obejmuje 15 opisanych gatunków. Zamieszkują orientalną Azję i zachód krainy australijskiej.
| Rhamphocoris | |||
| Kirkaldy, 1901 | |||
Rhamphocoris guizhouensis | |||
| Systematyka | |||
| Domena | |||
|---|---|---|---|
| Królestwo | |||
| Typ | |||
| Gromada | |||
| Rząd | |||
| Podrząd | |||
| Infrarząd | |||
| Nadrodzina | |||
| Rodzina | |||
| Podrodzina | |||
| Plemię | |||
| Rodzaj |
Rhamphocoris | ||
| Typ nomenklatoryczny | |||
|
Rhamphocoris dorothea Kirkaldy, 1901 | |||
| Synonimy | |||
| |||
Rhamphocoris – rodzaj pluskwiaków z podrzędu różnoskrzydłych, rodziny zażartkowatych i podrodziny Prostemmatinae. Obejmuje 15 opisanych gatunków. Zamieszkują orientalną Azję i zachód krainy australijskiej.
Morfologia
[edytuj | edytuj kod]
Pluskwiaki o ciele podługowato-owalnym w zarysie, grzbietowo-brzusznie spłaszczonym[1][2], długości od 3,8 do 7,5 mm. W kolorystyce dominują dwie lub trzy barwy. Wierzch ciała zwykle jest ciemnobrązowy do czarnego z kontrastującymi znakami czerwonymi, pomarańczowymi, żółtymi lub białymi albo głównie czerwony, przy czym półpokrywy zawsze są dwu- lub trójbarwne z ciemnobrązowymi do czarnych zakrywkami o żółto rozjaśnionych brzegach nasadowych. Owłosienie jest silne tak na ciele, jak i na odnóżach i czułkach, na głowie i tułowiu gęste i długie[1].
Głowa jest dłuższa niż szersza, ku przodowi wystająca, błyszcząca, zwykle jednobarwnie pomarańczowa, czerwona, ciemnobrązowa lub czarna, rzadziej dwubarwna. Czoło i ciemię są wypukłe. Nadustek jest krótki i, podobnie jak płytki żuwaczkowe umieszczony grzbietowo. Oczy leżą w tyle głowy, a tuż za ich tylnymi brzegami leży para bocznych przyoczek. Czułki wyrastają przy brzusznych krawędziach oczu. Pierwszy człon mają krótki, zwykle żółty lub czerwony, drugi człon zwykle ciemnobrązowy do czarnego, a trzeci i czwarty żółte do żółtobrązowych, przy czym trzeci często nieco spłaszczony, a ostatni zawsze lekko wrzecionowaty. Płytki szczękowe są niewielkie i trójkątne, a bukule szerokie i zaokrąglone. Kłujka jest silnie zakrzywiona i ku tyłowi sięga do środkowej pary bioder lub kończy się nieco wcześniej; barwę ma zwykle żółtą lub czerwoną, rzadko ciemnobrązową. Pierwszy jej człon jest rozdęty i przednio-brzusznie sterczący, drugi najdłuższy i odsiebnie poszerzony, trzeci o połowę krótszy od poprzedniego, a ostatni, czwarty, bardzo krótki[1].
Przedplecze jest trapezowate, błyszczące, zwykle jednolicie czerwone, pomarańczowe, ciemnobrązowe lub czarne, rzadko z tylną częścią tylnego płata żółtobrązową. Przedni płat ma wzdłużną bruzdę pośrodku i słabo zaznaczoną obrączkę apikalną. Tylny płat wygraniczony jest od poprzedniego punktowanym paskiem, mocno ku tyłowi rozszerzony, o prostych lub lekko zaokrąglonych kątach barkowych i prostej do nieco wklęsłej krawędzi tylnej. Tarczka ma kształt prawie trójkątny z mocno wyokrąglonym wierzchołkiem i podzielona jest na wklęsłą okolicę przednią i wyposażoną w rozdęty kil z trzema żeberkami okolicę tylną. Powierzchnię ma matową, rzadko z lśniącym środkiem, zawsze jednolicie czerwoną, ciemnobrązową lub czarną. Skrzydła są w pełni wykształcone. Przykrywka ma lekko wklęsłą krawędź kostalną i wysklepione żyłki, a międzykrywka falistą krawędź dośrodkową. Owalna, matowa zakrywka ma zwykle trzy komórki i jest dłuższa niż przykrywka z międzykrywką. Boki i spód tułowia są ciemnobrązowe do czarnych, czasem częściowo z czerwonawym odcieniem. Śródpiersie ma kształt sześciokąta, a zapiersie jest zwykle bardzo szerokie. Ujścia gruczołów zapachowych między środkowymi i tylnymi biodrami są małe, a towarzyszące im ewaporatoria rozlegają się na większą część episternitów zatułowia[1].
Odnóża mają kuliste biodra, środkowe i tylne szerzej rozstawione niż przednie. Uda bywają dwu- lub jednobarwne. Przednia ich para jest rozdęta, zwykle na spodzie opatrzona kolcem lub trójkątnym wyrostkiem, zawsze z drobnymi kolcami. Golenie są ciemnobrązowe lub czerwone, czasem odbarwione na szczycie, w odsiebnej części rozszerzone lub zakrzywione. Tylko przednia ich para ma w części wierzchołkowej szczeciniaste przylgi (łac. fossula spongiosa). Stopy są żółte, trójczłonowe, tylne najdłuższe. Przedstopia mają parę rozbieżnych, szczecinkowatych parempodiów i pozbawione są przylg[1].
Spód odwłoka jest błyszczący, pomarańczowy do czerwonego, często z ciemnymi znakami. Listewki brzeżne są dobrze wykształcone, czerwone, rzadziej brązowe, zbudowane z prostokątnych laterotergitów, oddzielonych od mediotergitów wklęśniętą błoną. Genitalia obu płci umieszczone są brzusznie. U samca owalny pygofor ma bardzo wąski otwór genitalny o postaci łukowatej szczeliny z zagłębionymi apofizami paramer. Te z kolei są spłaszczone, ostrzowate, zaopatrzone w zaokrąglony do prawie trójkątnego wyrostek środkowy. Falloteka ma rozdętą część nasadową, błoniastą część środkową i rurkowatą część odsiebną z wierzchołkowo umieszczonym otworem. Przewody nasienne mają kształt długich wstążek. Endosoma wykształcona jest w formie niepłatowanego, błoniastego woreczka z niewielkim pólkiem drobnych kolców. Narząd Ekbloma ma od 10 do 12 szczecinek rozmieszczonych w dwóch ukośnych rowkach. U samicy występuje krótkie, lancetowate pokładełko[1].
Ekologia i występowanie
[edytuj | edytuj kod]Owady te zasiedlają m.in. nizinne i górskie lasy deszczowe, tropikalne i subtropikalne zarośla oraz lasy liściaste z bambusami w podszycie. Prowadzą skryty tryb życia. Bytują w szczelinach kory, do czego przystosowane są przez grzbietobrzuszne spłaszczenie ciała[1].
Rodzaj orientalno-australijski[1]. Podawany jest z Kuejczou, Junnanu i Hajnanu w południowych Chinach[2], Tajwanu, Wietnamu, Laosu, Tajlandii, Malezji, Filipin, Indonezji (z Borneo i Celebesu) oraz australijskiego Queenslandu, gdzie sięga na południe do południowo-wschodniej części stanu[1].
Taksonomia
[edytuj | edytuj kod]Takson ten wprowadził w 1901 roku George Willis Kirkaldy, jako wówczas monotypowy, z opisanym w tej samej publikacji Rh. dorothea jako jedynym gatunkiem[3]. Wprowadzony w 1909 roku przez Oda Reutera i Bertila Roberta Poppiusa rodzaj Aristonabis[4] oraz wprowadzony w 1953 roku przez Williama Edwarda Chinę i Normana C.E. Millera rodzaj Harrisiella[5] zsynonimizowane zostały z omawianym taksonem w 1970 roku przez Izjasława Kierżnera[6].
Do rodzaju zalicza się 15 opisanych gatunków[2][1]:
- Rhamphocoris borneensis (Schumacher, 1914)
- Rhamphocoris dorothea Kirkaldy, 1901
- Rhamphocoris elegantulus (Schumacher, 1914)
- Rhamphocoris guizhouensis Zhao, Mao et Cao, 2019
- Rhamphocoris hasegawai (Ishihara, 1943)
- Rhamphocoris humeralis (China et Miller, 1953)
- Rhamphocoris linnavuorii Cassis, 2016
- Rhamphocoris monteithi Cassis, 2016
- Rhamphocoris poppiusi (Bergroth, 1918)
- Rhamphocoris pulcher (Reuter et Poppius, 1909)
- Rhamphocoris reuteri (Bergroth, 1918)
- Rhamphocoris rubroniger Kerzhner, 1990
- Rhamphocoris sejunctus Cassis, 2016
- Rhamphocoris tenebrosus Cassis, 2016
- Rhamphocoris tibialis Hsiao, 1981
Przypisy
[edytuj | edytuj kod]- ↑ a b c d e f g h i j Gerasimos Cassis. Four new species, first Australian records and review of the Phorticine genus Rhamphocoris, and key to Genera and review of Australian Nabidae (Hemiptera: Heteroptera: Nabidae). „Entomologia Americana”. 122 (1-2), s. 169–198, 2016. DOI: 10.1664/15-RA-057.
- ↑ a b c Ping Zhao, Runqian Mao, Liangming Cao. Two new and one little-known damsel bug of the subfamily Prostemmatinae Reuter (Hemiptera, Heteroptera, Nabidae) from China. „ZooKeys”. 845, s. 139-152, 2019. DOI: 10.3897/zookeys.845.32893.
- ↑ G.W. Kirkaldy. Anmerkungen über bemerkenswerte Nabinen (Rhynchota). „Wiener entomologische Zeitung”. 20, s. 219–225, 1901.
- ↑ O.N. Reuter, B. Poppius. Monographia Nabidarum orbis terrestris, I. „Acta Societatis Scientiarum Fennicae”. 32 (2), s. 11-62, 1909.
- ↑ W.E. China, N.C.E. Miller. A new genus of Nabidae (Hemiptera-Heteroptera). „Eos”. 29, s. 115–117, 1953.
- ↑ I.M. Kerzhner. Neue und wenig bekannte Nabidae (Heteroptera) ȧus den tropischen Gebieten der Alten Welt. „Acta Entomologica Musei Nationalis Pragae”. 38, s. 279–359, 1970.