Progne
Progne – rodzaj ptaków z rodziny jaskółkowatych (Hirundinidae).
| Progne[1] | |||
| Boie, 1826[2] | |||
 Jaskółczak modry (P. subis) | |||
| Systematyka | |||
| Domena | |||
|---|---|---|---|
| Królestwo | |||
| Typ | |||
| Podtyp | |||
| Gromada | |||
| Podgromada | |||
| Infragromada | |||
| Rząd | |||
| Podrząd | |||
| Rodzina | |||
| Podrodzina | |||
| Rodzaj |
Progne | ||
| Typ nomenklatoryczny | |||
|
Hirundo purpurea „Gm. Wils. pl. 39, fig. 2” = Hirundo subis Linnaeus | |||
| Gatunki | |||
| |||
Progne – rodzaj ptaków z rodziny jaskółkowatych (Hirundinidae).
Występowanie
[edytuj | edytuj kod]Rodzaj obejmuje gatunki występujące w Ameryce[3].
Morfologia
[edytuj | edytuj kod]Długość ciała 15–19 cm, masa ciała 30–50 g[4].
Systematyka
[edytuj | edytuj kod]Etymologia
[edytuj | edytuj kod]Łacińskie progne lub procne – jaskółka (Progne, Prokne lub Procne, w mitologii greckiej córka króla Aten, Pandiona oraz żona króla Tracji, Tereusa. Tereus zgwałcił siostrę Prokne, Filomelę, a następnie obciął jej język i uwięził ją. Filomela utkała peplos, w którego deseniu umieściła słowa – klucz, dzięki którym Prokne dowiedziała się o losie siostry. Prokne uratowała siostrę, a następnie obie w akcie zemsty zabiły syna Prokne, Itysa i podały jego ciało w potrawie Tereusowi. Dzięki wysłuchaniu ich błagań bogowie dopomogli uniknąć im gniewu Tereusa, zamieniając je w ptaki: Prokne zamieniona została w jaskółkę, a Filomela w słowika. Tereus został zmieniony w dudka)[5].
Podział systematyczny
[edytuj | edytuj kod]Do rodzaju należą następujące gatunki[6]:
- Progne tapera (Linnaeus, 1766) – jaskółczak brunatny
- Progne murphyi Chapman, 1925 – jaskółczak klifowy
- Progne modesta Gould, 1838 – jaskółczak widłosterny
- Progne subis (Linnaeus, 1758) – jaskółczak modry
- Progne dominicensis (J.F. Gmelin, 1789) – jaskółczak antylski
- Progne cryptoleuca S.F. Baird, 1865 – jaskółczak kubański
- Progne sinaloae Nelson, 1898 – jaskółczak białobrzuchy
- Progne chalybea (J.F. Gmelin, 1789) – jaskółczak szarogardły
- Progne elegans S.F. Baird, 1865 – jaskółczak południowy
Przypisy
[edytuj | edytuj kod]- ↑ Progne, [w:] Integrated Taxonomic Information System (ang.).
- ↑ F. Boie. Generalübersicht der ornithologischen Ordnungen, Familien und Gattungen. „Isis von Oken”. 19, s. kol. 971, 1826. (niem.).
- ↑ F. Gill, D. Donsker & P. Rasmussen (red.): Swallows. IOC World Bird List (v10.2). [dostęp 2021-01-01]. (ang.).
- ↑ A. Turner: Family Hirundinidae (Swallows and Martins). W: J. del Hoyo, A. Elliott, D.A. Christie: Handbook of the Birds of the World. Cz. 9: Cotingas to Pipits and Wagtails. Barcelona: Lynx Edicions, 2004, s. 655–657. ISBN 84-87334-69-5. (ang.).
- ↑ Progne, [w:] The Key to Scientific Names, J.A. Jobling (red.), [w:] Birds of the World, S.M. Billerman et al. (red.), Cornell Lab of Ornithology, Ithaca [dostęp 2022-02-17] (ang.), [archiwum].
- ↑ Systematyka i nazwy polskie za: P. Mielczarek & M. Kuziemko: Podrodzina: Hirundininae Rafinesque, 1815 - jaskółki (wersja: 2024-10-16). [w:] Kompletna lista ptaków świata [on-line]. Instytut Nauk o Środowisku Uniwersytetu Jagiellońskiego. [dostęp 2025-03-25].