Perzyk

Perzyk
	; Perzyk grzebieniasty
	Systematyka
Domena	eukarionty
Królestwo	rośliny
Podkrólestwo	rośliny zielone
Nadgromada	rośliny telomowe
Gromada	rośliny naczyniowe
Podgromada	rośliny nasienne
Nadklasa	okrytonasienne
Klasa	Magnoliopsida
Nadrząd	liliopodobne (≡ jednoliścienne)
Rząd	wiechlinowce
Rodzina	wiechlinowate
Rodzaj	perzyk
	Nazwa systematyczna
	Agropyron Gaertn.; Novi Comment. Acad. Sci. Imp. Petrop. 14(1): 539 (1770)
	Typ nomenklatoryczny
	A. cristatum (Linnaeus) J. Gaertner
Synonimy
	Costia Willk.; Cynopoa Ehrh.; Douglasdeweya C.Yen, J.L.Yang & B.R.Baum; Kratzmannia Opiz; Zeia Lunell;
	Costia Willk.; Cynopoa Ehrh.; Douglasdeweya C.Yen, J.L.Yang & B.R.Baum; Kratzmannia Opiz; Zeia Lunell;
	Systematyka w Wikispecies
	Multimedia w Wikimedia Commons

Perzyk (Agropyron) – rodzaj roślin z rodziny wiechlinowatych. Obejmuje 12 gatunków^[3]. Rośliny te występują w głównie w strefie klimatu umiarkowanego w Azji, 6 gatunków rośnie także w południowej i wschodniej Europie^[3]^[5]. W Polsce jako introdukowany i zadomowiony antropofit rośnie jeden gatunek – perzyk grzebieniasty A. cristatum^[6]. Są to trawy wieloletnie, uprawiane, introdukowane i zdziczałe na rozległych obszarach^[7] m.in. w Ameryce Północnej i w Chile^[3].

Liczne dawniej zaliczane tu gatunki, także z polskiej flory, klasyfikowane są w rodzaju perz Elymus^[6].

Morfologia

Pokrój: Trawy z płożącymi kłączami i bez – kępowe. Źdźbła są prosto wzniesione lub kolankowato zgięte u nasady^[7]. U różnych gatunków osiągają od ok. 10 do 100 cm wysokości^[3].
Liście: Pochwy liściowe zamknięte, na pędach wegetatywnych na całej długości, często z lancetowatymi uszkami. Blaszka liściowa płaska lub z brzegami zawijającymi się^[7]. Języczek liściowy błoniasty lub rzęskowaty^[3].
Kwiaty: Zebrane po 3–10 w kłoski osadzone pojedynczo wzdłuż osi kwiatostanu kłosokształtnego, ułożone grzebieniasto (mniej lub bardziej płasko) lub skierowane w różne strony. Cały kwiatostan ma kształt równowąsko-podłużny do jajowatego. Jego oś jest sztywna i owłosiona. Plewy równowąskie do wąskojajowatych, sztywne, z 1–5 żyłkami, zaostrzone na szczycie, czasem z ostką. Plewka dolna lancetowata, skórzasta, z 5–7 żyłkami, naga lub owłosiona, zaostrzona lub z prostą ostką. Plewka górna podobnej długości do dolnej, szczeciniasta na grzbiecie, rzadziej naga, na szczycie zwykle z dwoma ząbkami. Plewinki orzęsione na brzegach^[7].
Owoce: Ziarniaki ciasno przylegające do plewek^[7], równowąskie do eliptycznych^[3].

Systematyka

Pozycja systematyczna

Rodzaj z podplemienia Hordeinae, z plemienia Triticeae, z podrodziny Pooideae z rodziny wiechlinowatych (Poaceae)^[8].

Wykaz gatunków^[3]

Agropyron badamense Drobow
Agropyron bulbosum Boiss.
Agropyron cimmericum Nevski
Agropyron cristatum (L.) Gaertn. – perzyk grzebieniasty
Agropyron dasyanthum Ledeb.
Agropyron desertorum (Fisch. ex Link) Schult.
Agropyron deweyi Á.Löve
Agropyron fragile (Roth) P.Candargy
Agropyron michnoi Roshev.
Agropyron mongolicum Keng
Agropyron × pilosiglume Tzvelev
Agropyron tanaiticum Nevski
Agropyron thomsonii Hook.f.

Przypisy

↑ Michael A.M.A. Ruggiero Michael A.M.A. i inni, A Higher Level Classification of All Living Organisms, „PLOS One”, 10 (4), 2015, art. nr e0119248, DOI: 10.1371/journal.pone.0119248, PMID: 25923521, PMCID: PMC4418965 [dostęp 2020-02-20] (ang.).
↑ Peter F.P.F. Stevens Peter F.P.F., Angiosperm Phylogeny Website, Missouri Botanical Garden, 2001– [dostęp 2010-01-26] (ang.).
↑ ^a ^b ^c ^d ^e ^f ^g ^h ⁱ Agropyron Gaertn.. [w:] Plants of the World online [on-line]. Royal Botanic Gardens, Kew. [dostęp 2022-04-15].
↑ Agropyron. [w:] Index Nominum Genericorum (ING) [on-line]. Smithsonian Institution. [dostęp 2022-04-15].
↑ David J.D.J. Mabberley David J.D.J., Mabberley’s Plant-Book, Cambridge: Cambridge University Press, 2017, s. 23, DOI: 10.1017/9781316335581, ISBN 978-1-107-11502-6, OCLC 982092200 .
↑ ^a ^b ZbigniewZ. Mirek ZbigniewZ., HalinaH. Piękoś-Mirkowa HalinaH., AdamA. Zając AdamA., MariaM. Zając MariaM., Vascular plants of Poland. An annotated checklist, Kraków: W. Szafer Institute of Botany, Polish Academy of Sciences, 2020, s. 25, ISBN 978-83-62975-45-7 .
↑ ^a ^b ^c ^d ^e Agropyron Gaertner. [w:] Flora of China [on-line]. eFloras.org. [dostęp 2022-04-15].
↑ Genus Agropyron Gaertn.. [w:] Germplasm Resources Information Network (GRIN-Taxonomy) [on-line]. USDA, Agricultural Research Service, National Plant Germplasm System. [dostęp 2022-04-15].

[ruggiero-1] Michael A.M.A. Ruggiero Michael A.M.A. i inni, A Higher Level Classification of All Living Organisms, „PLOS One”, 10 (4), 2015, art. nr e0119248, DOI: 10.1371/journal.pone.0119248, PMID: 25923521, PMCID: PMC4418965 [dostęp 2020-02-20] (ang.).

[apweb-2] Peter F.P.F. Stevens Peter F.P.F., Angiosperm Phylogeny Website, Missouri Botanical Garden, 2001– [dostęp 2010-01-26] (ang.).

[powo-3] ↑ ^a ^b ^c ^d ^e ^f ^g ^h ⁱ Agropyron Gaertn.. [w:] Plants of the World online [on-line]. Royal Botanic Gardens, Kew. [dostęp 2022-04-15].

[ing-4] Agropyron. [w:] Index Nominum Genericorum (ING) [on-line]. Smithsonian Institution. [dostęp 2022-04-15].

[mabb-5] David J.D.J. Mabberley David J.D.J., Mabberley’s Plant-Book, Cambridge: Cambridge University Press, 2017, s. 23, DOI: 10.1017/9781316335581, ISBN 978-1-107-11502-6, OCLC 982092200 .

[checklist-6] ZbigniewZ. Mirek ZbigniewZ., HalinaH. Piękoś-Mirkowa HalinaH., AdamA. Zając AdamA., MariaM. Zając MariaM., Vascular plants of Poland. An annotated checklist, Kraków: W. Szafer Institute of Botany, Polish Academy of Sciences, 2020, s. 25, ISBN 978-83-62975-45-7 .

[china-7] Agropyron Gaertner. [w:] Flora of China [on-line]. eFloras.org. [dostęp 2022-04-15].

[grin-8] Genus Agropyron Gaertn.. [w:] Germplasm Resources Information Network (GRIN-Taxonomy) [on-line]. USDA, Agricultural Research Service, National Plant Germplasm System. [dostęp 2022-04-15].

[1]

[2]

[3]

[4]

[5]

[6]

[7]

[8]