Sitrin
Sitrin, sitrin kuvarsı veya sitrin topazı olarak da anılan, amber renginde bir değerli taştır. Sarımsı, kahverengimsi veya kırmızımsı olabilir. Şeffaf olmayan bir kuvars çeşididir. Doğal olarak nadir bulunan bir kuvars çeşidi olan sitrinin renginin kaynağı yapısındaki demir katışıkları; hematit veya limonittir. Ticari kullanımdaki sitrinlerin çoğu aslında suni olarak fırınlanmış ametist veya dumanlı kuvarstır. Bu şekilde suni olarak üretilmiş olan sitrinlerin rengi, genellikle açık/soluk sarı renginde olan doğal sitrinlerden farklı olarak, daha çok turuncu veya kırmızımsıdır. Doğal sitrinin en büyük ve önemli üreticisi ise Brezilya'dır. Bu üretimin çoğu Brezilya'nın Rio Grande do Sul eyâletinde yapılır. Sitrin çoğu kez çok daha değerli bir taş olan topaz ile karıştırılır. Hatta bazen sitrin ismi topazın bir başka ismi olarak hatalı bir şekilde kullanılır. Bunun nedeni topazın turuncu veya sarımsı örneklerinin renk olarak sitrine benzemesidir. Antik zamanlarda sitrin kötü düşüncelere ve yılan zehrine karşı, bir tür koruyucu özelliği olduğuna inanılarak takılır ve taşınırdı. Ayrıca sitrin geleneksel olarak Kasım ayının iki doğum taşından birisi olarak kabul edilir.
 Brezilya'dan kesilmiş sitrin | |
| Genel | |
|---|---|
| Kategori | Tektosilikat mineralleri, kuartz çeşidi |
| Formül (tekrarlayan birim) | Silika (silisyum dioksit, SiO2) |
| IMA sembolü | Qz |
| Strunz sınıflandırması | 4.DA.05 (Oksitler) |
| Dana sınıflandırması | 75.1.3.1 (Tektosilikatlar) |
| Kristal sistemi | Trigonal |
| Kristal sınıfı | Trapezohedral (sınıf 3 2) |
| Kimyasal Özellikler | |
| Renk | Doğal: soluk sarı, turuncu, yeşil veya dumanlı tonlar Isıl işlem görmüş ametist: sarı-turuncu, turuncu-kırmızı, turuncu-kahverengi |
| Kristal biçimi | Hegzagonal, masif Sadece ısıl işlem görmüş ametist: druzy, jeotlar |
| İkizlenme | Yaygın: Dauphiné Hukuku, Brezilya Hukuku, Japonya Hukuku |
| Dilinim | Yok |
| Kırık | Konkoidal |
| Mohs sertliği | 7 |
| Luster | Camsı |
| Çizgi rengi | Beyaz |
| Saydamlık | Şeffaf ila yarı saydam |
| Bağıl yoğunluk | 2,65 |
| Optik özellikler | Tek eksenli (+) |
| Kırılma indisi | 1,544-1,553 |
| Çift kırılma | 0,009 |
| Pleokroizma | Doğal: zayıf dikroizm (farklı sarı veya turuncu tonları) Isıl işlem görmüş ametist: yok |
| Dağılma | 0,013 |
| Yaygın safsızlıklar | alüminyum, demir |
| Kaynakça | [1][2] |
Sitrin, sitrin kuvarsı veya sitrin topazı olarak da anılan, amber renginde bir değerli taştır. Sarımsı, kahverengimsi veya kırmızımsı olabilir. Şeffaf olmayan bir kuvars çeşididir. Doğal olarak nadir bulunan bir kuvars çeşidi olan sitrinin renginin kaynağı yapısındaki demir katışıkları; hematit veya limonittir.
Ticari kullanımdaki sitrinlerin çoğu aslında suni olarak fırınlanmış ametist veya dumanlı kuvarstır. Bu şekilde suni olarak üretilmiş olan sitrinlerin rengi, genellikle açık/soluk sarı renginde olan doğal sitrinlerden farklı olarak, daha çok turuncu veya kırmızımsıdır. Doğal sitrinin en büyük ve önemli üreticisi ise Brezilya'dır. Bu üretimin çoğu Brezilya'nın Rio Grande do Sul eyâletinde yapılır.
Sitrin çoğu kez çok daha değerli bir taş olan topaz ile karıştırılır. Hatta bazen sitrin ismi topazın bir başka ismi olarak hatalı bir şekilde kullanılır. Bunun nedeni topazın turuncu veya sarımsı örneklerinin renk olarak sitrine benzemesidir.
Antik zamanlarda sitrin kötü düşüncelere ve yılan zehrine karşı, bir tür koruyucu özelliği olduğuna inanılarak takılır ve taşınırdı.[3] Ayrıca sitrin geleneksel olarak Kasım ayının iki doğum taşından birisi olarak kabul edilir.
-
Rusya'dan ikiz doğal sitrin kristalleri -
Brezilya'dan doğal sitrin kristali -
Doğal kesim sitrin -
Tumburlanmış “sitrin” (ısı ile işlenmiş ametist) -
"Sitrin" kristali (ısı ile işlenmiş ametist) -
"Sitrin" jeot (ısı ile işlenmiş ametist) -
Sitrin
.jpg)
.jpg){kind=small}
Kaynakça
[değiştir | kaynağı değiştir]- Mehmet Yaşar Ethem, "A'dan Z'ye Kıymetli ve Yarı Kıymetli Taşlar (Süs Taşları)", Mars Matbaası, Ankara, 1990.
- ^ "Citrine Value, Price, and Jewelry Information - International Gem Society". International Gem Society (İngilizce). 30 Ocak 2025 tarihinde kaynağından arşivlendi. Erişim tarihi: 2 Şubat 2025.
- ^ "Citrine". Mindat.org.
- ^ "Citrine". 6 Ekim 2010 tarihinde kaynağından arşivlendi. Erişim tarihi: 11 Nisan 2010.
Dış bağlantılar
[değiştir | kaynağı değiştir] | Mineral ile ilgili bu madde taslak seviyesindedir. Madde içeriğini genişleterek Vikipedi'ye katkı sağlayabilirsiniz. |