Tuticorin
Tuticorin (Thoothukudi) – miasto w Indiach, w stanie Tamilnadu. Stolica dystryktu Tuticorin. W 2011 roku liczyło 411 628 mieszkańców. Thoothukudi (wcześniej Tuticorin), znane tradycyjnie jako „Pearl City” ze względu na historyczne połowy pereł, jest portowym miastem położonym w stanie Tamil Nadu w południowych Indiach, nad Zatoką Mannar. Miasto pełni funkcję ważnego centrum handlu morskiego, a jego historia sięga czasów starożytnych królestw Pandjów i Ćolów.
| Państwo | |
|---|---|
| Stan | |
| Dystrykt | |
| Nr kierunkowy |
461 |
| Kod pocztowy |
628001 |
Położenie na mapie Tamilnadu | |
Położenie na mapie Indii | |
| 8°47′00″N 78°08′00″E/8,783333 78,133333 | |
Tuticorin (Thoothukudi) – miasto w Indiach, w stanie Tamilnadu. Stolica dystryktu Tuticorin. W 2011 roku liczyło 411 628 mieszkańców[1].
Thoothukudi (wcześniej Tuticorin), znane tradycyjnie jako „Pearl City” ze względu na historyczne połowy pereł, jest portowym miastem położonym w stanie Tamil Nadu w południowych Indiach, nad Zatoką Mannar. Miasto pełni funkcję ważnego centrum handlu morskiego, a jego historia sięga czasów starożytnych królestw Pandjów i Ćolów[2].
Historia
[edytuj | edytuj kod]Region Thoothukudi stanowił część królestwa Pandjów w okresie od VII do IX wieku n.e., a następnie pozostawał pod panowaniem dynastii Ćolów w IX–XII wieku. Dogodne położenie nadmorskie sprzyjało rozwojowi portu, który przyciągał kupców, żeglarzy i odkrywców[2].
Pierwszymi Europejczykami, którzy dotarli do portu, byli Portugalczycy w 1532 r. W 1658 r. osiedlili się tu Holendrzy, a w 1782 r. miasto zostało zdobyte przez Brytyjczyków i włączone do struktur Kompanii Wschodnioindyjskiej[2].
W okresie walk o niepodległość Thoothukudi odegrało kluczową rolę jako ważny ośrodek ruchu swadeshi. W 1907 r. patriota V. O. Chidambaram Pillai założył tu pierwszą swadeshi’owską kompanię żeglugową i sprowadził do portu statek S.S. Gaelia[3].
Zmiana nazwy
[edytuj | edytuj kod]Przez okres kolonialny oraz dekady po uzyskaniu niepodległości, miasto było powszechnie znane w literaturze anglojęzycznej i międzynarodowej pod nazwą Tuticorin. Była to zanglicyzowana forma upowszechniona przez europejskich osadników (początkowo Holendrów, a następnie Brytyjczyków), mająca ułatwić wymowę oryginalnego tamilskiego określenia. W czerwcu 2018 roku rząd stanu Tamilnadu wydał oficjalne rozporządzenie, na mocy którego pisownia nazwy miasta w języku angielskim została zmieniona na Thoothukudi, aby wiernie odzwierciedlać fonetykę języka tamilskiego. Zmiana ta była elementem szerszej inicjatywy deanglicyzacji nazw geograficznych w regionie, mającej na celu powrót do ich historycznego brzmienia[4].
Geografia i administracja
[edytuj | edytuj kod]Thoothukudi leży około 125 km na północ od przylądka Komoryn. Od 2008 r. posiada status miejskiej korporacji. Obszar administracyjny obejmuje 90,663 km² i został podzielony na 60 okręgów (wards) pogrupowanych w cztery strefy: północną, południową, wschodnią i zachodnią[5].
Miasto jest obsługiwane przez trzy główne drogi prowadzące do Maduraju, Tiruchenduru i Tirunelveli oraz stanowi końcowy punkt linii szerokotorowej Kolei Południowych[5].
Gospodarka
[edytuj | edytuj kod]Gospodarka Thoothukudi opiera się głównie na:
- portowym handlu morskim[6]
- połowach ryb[7][8],
- przemyśle energetycznym i chemicznym[8],
- produkcji soli w rozległych salinach[8][9],
V. O. Chidambaranar Port (dawniej Tuticorin Port) jest jednym z trzynastu głównych portów Indii, drugim co do wielkości w Tamil Nadu i czwartym co do wielkości portem w kraju[10].
Kultura
[edytuj | edytuj kod]Na kulturę Thoothukudi duży wpływ miały rządy portugalskie, holenderskie i brytyjskie. Jednym z przykładów europejskiego dziedzictwa są słynne Tuticorin macaroons[11], słodkie wypieki wprowadzone przez Portugalczyków. Obecność licznych kościołów odzwierciedla długą tradycję chrześcijaństwa w regionie[12].
W Thoothukudi i okolicach działali także znani misjonarze i językoznawcy, m.in. G. U. Pope, Caldwell i Veeramamunivar, którzy odegrali ważną rolę w rozwoju języka tamilskiego[2].
Znani obywatele
[edytuj | edytuj kod]Wśród najbardziej znanych postaci związanych z regionem znajdują się:
- V. O. Chidambaram Pillai – działacz ruchu swadeshi,
- Veerapandiya Kattabomman – bohater narodowy, przywódca buntu przeciw Brytyjczykom,
- Subramania Bharathi – wybitny poeta tamilskiego odrodzenia narodowego,
- Umaru Pulavar – wybitny poeta muzułmański z XVII wieku.
Religia i języki
[edytuj | edytuj kod]Większość mieszkańców wyznaje hinduizm, jednak w mieście żyją także społeczności wyznające islam, chrześcijaństwo oraz dżinizm. Najczęściej używanymi językami są tamil, angielski oraz w mniejszym stopniu hindi[1].
Festiwale
[edytuj | edytuj kod]Kalendarz wydarzeń w Thoothukudi obejmuje zarówno główne święta ogólnoindyjskie, jak i uroczystości specyficzne dla kultury tamilskiej oraz lokalnych tradycji religijnych miasta i dystryktu.
Święta ogólnokrajowe
[edytuj | edytuj kod]Mieszkańcy celebrują główne święta hinduistyczne, w tym Deepavali (Święto Świateł), Krishna Jayanthi, Vinayaka Chaturthi oraz Dasara. Ze względu na znaczną populację chrześcijan i muzułmanów w regionie, hucznie obchodzone są również Boże Narodzenie, Wielkanoc, Wielki Piątek oraz święta islamskie: Eid ul-Adha (Eid ul-Zoha), Milad un Nabi i Muharram[13].
Festiwale regionalne i lokalne
[edytuj | edytuj kod]Do najważniejszych wydarzeń o charakterze regionalnym należy Pongal – tamilskie święto plonów obchodzone w połowie stycznia, dziękczynienie składane bogu słońca za zbiory. Ponadto w Thoothukudi i okolicach odbywają się unikalne festiwale lokalne:
- Festiwal w Bazylice Matki Bożej Śnieżnej (Our Lady of Snows Basilica Festival, Panimayamatha Church Festiva, Panimaya Matha Festival) – najważniejsze święto katolickie w mieście, obchodzone corocznie 5 sierpnia. Wydarzenie przyciąga pielgrzymów różnych wyznań i nawiązuje do portugalskiej historii wybrzeża[14][15].
- Festiwal Dasara w Kulasekarapattinam (Muthaaramman Kovil Festival) – obchody w pobliskiej świątyni Mutharamman (ok. 12 dni w okresie września/października) wyróżniają się na tle Indii unikalnym zwyczajem, w ramach którego wierni przebierają się za bóstwa (głównie boginię Kali) oraz postacie mitologiczne[15].
- Skanda Sashti oraz Vaikasi Visakam – święta poświęcone bogu Muruganowi, szczególnie uroczyście celebrowane w świątyni w Tiruchendur (jednym z sześciu głównych miejsc kultu tego bóstwa), położonej w obrębie dystryktu[16][15].
Kuchnia
[edytuj | edytuj kod]Kuchnia Thoothukudi znana jest z tradycyjnych, aromatycznych potraw opartych na „veetu masala”, mieszance złożonej z kolendry, chilli, kurkumy, kuminu i ryżu gotowanego na parze[13]. Popularne dania to:
Wegetariańskie[13]
- Vatthal Kulambu – curry na bazie suszonych owoców sundakka,
- Venthaya Kali – tradycyjne danie śniadaniowe na bazie ryżu i kozieradki.
Mięsne i rybne[13]
- Meen Kulambu – pikantne curry rybne,
- Meen Varuval – smażona ryba z aromatycznymi przyprawami,
- Karuvaddu Kulambu – curry z suszonej ryby z warzywami.
Słodycze[13]
- Tuticorin Macaroons – makaroniki z nerkowców[17]
- Ulunthang Kali – słodki deser z czarnej urad dal, ryżu i cukru palmowego.
Turystyka
[edytuj | edytuj kod]Do najważniejszych atrakcji regionu należą:
- Basilica of Our Lady of Snows – jedno z najważniejszych sanktuariów maryjnych Tamil Nadu[14],
- Kattabomman Memorial Fort – pomnik historii walk o niepodległość[18],
- V. O. Chidambaranar Port – jeden z największych portów Indii,
- Kalakkad Wildlife Sanctuary – park narodowy z populacją tygrysów i rzadkich gatunków[19],
- Kalugumalai – stanowisko historyczne słynące z jaskiń i zabytków[20],
- liczne plaże nad Zatoką Mannar[21].
Transport
[edytuj | edytuj kod]Thoothukudi posiada rozwiniętą sieć transportową:
- Lotniczy: najbliższe lotnisko znajduje się w Vagaikulam (ok. 30 km), kolejne w Maduraju (140 km)[22].
- Kolejowy: codzienne połączenia ekspresowe z Chennai, Coimbatore i Mysuru; lokalne połączenia z Tirunelveli[22].
- Drogowy: regularne autobusy łączą miasto z głównymi ośrodkami Tamil Nadu i Kerali[22].
Łączna długość dróg w obrębie korporacji wynosi 428,54 km, z czego ponad 329 km stanowią drogi asfaltowe[5].
Przypisy
[edytuj | edytuj kod]- ↑ a b Oficjalny spis ludności w regionie Thoothukkudi [online], Population Census India [dostęp 2025-12-09] [zarchiwizowane z adresu 2025-06-16] (ang.).
- ↑ a b c d Historia miasta na oficjalnej stronie korporacji miejskiej [online], thoothukudi.nic.in [dostęp 2025-12-02] [zarchiwizowane z adresu 2025-06-20] (ang.).
- ↑ Nehal Rajvanshi, V O Chidambaram Pillai’s Swadeshi Dream: Full Steam Ahead [online], Peeplu Tree, 24 września 2020 [dostęp 2025-12-02] [zarchiwizowane z adresu 2025-12-09] (ang.).
- ↑ Tamil Nadu govt to rename more than 3000 places [online], India Today, 12 grudnia 2018 [dostęp 2025-12-09] [zarchiwizowane z adresu 2021-01-26] (ang.).
- ↑ a b c Strona koporacji miejskiej [online], thoothukudicorporation.com [dostęp 2025-11-27] [zarchiwizowane z adresu 2025-12-09] (ang.).
- ↑ Developments in Industrial Growth of Tuticorin Port Hinterland [online] [dostęp 2025-12-09] (ang.).
- ↑ Harbour Based Fisheries Management in Thoothukudi District [online], Tuticorin Research Centre of Central Marine Fisheries Research Institute Tuticorin [dostęp 2025-12-02] (ang.).
- ↑ a b c Economy of Thoothukudi [online], thoothukudilive.in [dostęp 2025-12-02] [zarchiwizowane z adresu 2025-12-09] (ang.).
- ↑ Exploring the economic and health status of salt pan workers in Tuticorin district [online], Tijer, lipiec 2023 [dostęp 2025-12-09] (ang.).
- ↑ 10 Largest Seaports in India [online], Trans Asia Group [dostęp 2025-12-09] [zarchiwizowane z adresu 2025-12-09] (ang.).
- ↑ Tuticorin Macaroon: The pearly-white treasure of Thoothukudi [online], Telegraph India [dostęp 2025-12-09] [zarchiwizowane z adresu 2024-10-03] (ang.).
- ↑ Tuticorin Diocese [online], The Roman Catholic Diocese of Tuticorin [dostęp 2025-12-09] [zarchiwizowane z adresu 2025-08-28] (ang.).
- ↑ a b c d e Dziedzictwo kulturowe regionu na oficjalnej stronie korporacji miejskiej [online], thoothukudicorporation.org [zarchiwizowane z adresu 2025-06-16] (ang.).
- ↑ a b Oficjalny profil bazyliki i festiwalu [online], Our Lady Of Snows Basilica Church [dostęp 2025-12-09] [zarchiwizowane z adresu 2025-10-02] (hindi).
- ↑ a b c Turystyka i festiwale na oficjalnej stronie dystryktu Thoothukudi [online] [dostęp 2025-12-09] [zarchiwizowane z adresu 2025-07-12] (ang.).
- ↑ Strona najważniejszej świątyni regionu [online] [dostęp 2025-12-09] [zarchiwizowane z adresu 2025-02-19] (ang.).
- ↑ Artykuł w "The Hindu" [online], The Hindu, 13 listopada 2021 [dostęp 2025-12-09] [zarchiwizowane z adresu 2024-12-08] (ang.).
- ↑ Opis fortu [online], tamilnadutourism.tn.gov.in [dostęp 2025-12-09] [zarchiwizowane z adresu 2025-03-16] (ang.).
- ↑ Opis rezerwatu [online], tamilnadutourism.tn.gov.in [dostęp 2025-12-09] [zarchiwizowane z adresu 2025-03-16] (ang.).
- ↑ Opis Kalugumalai na oficjalnej stronie rządowej [online] [zarchiwizowane z adresu 2025-04-05] (ang.).
- ↑ Opis zatoki Mannar w Unesco [online], Unesco [dostęp 2025-12-09] [zarchiwizowane z adresu 2025-09-30] (ang.).
- ↑ a b c Strona korporacji miejskiej: sekcja "Jak dotrzeć" [online], thoothukudicorporation.com [dostęp 2025-11-27] [zarchiwizowane z adresu 2024-12-12] (ang.).