Program Discovery

Program Discovery – amerykański program misji sond kosmicznych zapoczątkowany w 1992 roku przez agencję NASA.

Celem programu jest umożliwienie częstego realizowania misji kosmicznych o wysokiej wartości naukowej i stosunkowo niewielkich kosztach. Misje wybierane są na zasadzie konkursu spośród propozycji nadsyłanych przez amerykańskie instytucje naukowe i uniwersyteckie. Ich cele muszą dotyczyć badania ciał Układu Słonecznego, z wyłączeniem Ziemi i Słońca^[1]. Za projekt i kierownictwo każdej misji odpowiada główny badacz (Principal Investigator). Do 2010 roku z programu Discovery wyłączone były misje, których celem było badanie Marsa, ponieważ misje takie były organizowane w ramach osobnego programu NASA – Mars Scout. Na początku historii programu zrealizowano jednak misję sondy marsjańskiej (Mars Pathfinder). W ramach programu Discovery przeprowadzono też misje, których celem było odkrywanie i obserwacja pozasłonecznych układów planetarnych. Całkowity koszt wybranej do realizacji misji, bez kosztu rakiety nośnej oraz kosztów operacyjnych, nie może obecnie przekraczać 450 milionów dolarów amerykańskich (według zasad konkursu ogłoszonego w 2014 roku)^[1].

W ramach programu Discovery realizowane są też znacznie tańsze Discovery Missions of Opportunity. Nie obejmują one budowy nowych sond kosmicznych, ale wysyłanie amerykańskich instrumentów naukowych na pokładzie sond innych agencji kosmicznych, lub skierowanie istniejących sond do nowych zadań, po zakończeniu ich głównej misji. Koszt Mission of Opportunity nie może obecnie przekraczać 35 milionów dolarów amerykańskich.

Dotychczas w ramach programu Discovery do realizacji zostało wybranych 16 misji i 6 Missions of Opportunity.

Lista misji programu Discovery

Lp.	Nazwa	Data startu	Zadania	Stan realizacji misji
1	NEAR Shoemaker	17 lutego 1996	Przelot obok planetoidy (253) Mathilde. Sztuczny satelita planetoidy (433) Eros i lądowanie na jej powierzchni.	Zakończona Sukces
2	Mars Pathfinder	4 grudnia 1996	Lądowanie na powierzchni Marsa. Pojazd samobieżny.	Zakończona Sukces
3	Lunar Prospector	7 stycznia 1998	Sztuczny satelita Księżyca.	Zakończona Sukces
4	Stardust	7 lutego 1999	Przelot obok komety 81P/Wild. Pobranie próbek pyłu kometarnego i pyłu międzygwiazdowego i dostarczenie ich na Ziemię.	Zakończona Sukces
5	Genesis	8 sierpnia 2001	Zebranie cząstek wiatru słonecznego i dostarczenie ich na Ziemię.	Zakończona Częściowy sukces
6	CONTOUR	3 lipca 2002	Przelot obok komet 2P/Encke i 73P/Schwassmann-Wachmann.	Zakończona Niepowodzenie
7	MESSENGER	3 sierpnia 2004	Sztuczny satelita Merkurego.	Zakończona Sukces
8	Deep Impact	12 stycznia 2005	Uderzenie impaktora w jądro komety 9P/Tempel.	Zakończona Sukces
9	Dawn	27 września 2007	Sztuczny satelita planetoidy (4) Westa i planety karłowatej (1) Ceres.	Zakończona Sukces
10	Kepler	7 marca 2009	Teleskop kosmiczny. Poszukiwanie planet pozasłonecznych.	Zakończona Sukces
11	GRAIL	10 września 2011	Pomiary pola grawitacyjnego Księżyca przez parę sztucznych satelitów.	Zakończona Sukces
12	InSight	5 maja 2018	Lądowanie na powierzchni Marsa.	Zakończona Sukces
13	Lucy	16 października 2021	Przelot obok sześciu planetoid trojańskich oraz planetoidy pasa głównego.	W trakcie realizacji
14	Psyche	13 października 2023	Sztuczny satelita planetoidy (16) Psyche.	W trakcie realizacji
15	DAVINCI^[2]	2029	Próbnik atmosferyczny Wenus.	Planowana
16	VERITAS^[2]	2029	Sztuczny satelita Wenus.	Planowana

Discovery Missions of Opportunity

Lp.	Nazwa	Data startu	Zadania	Stan realizacji misji
1	ASPERA-3	2 czerwca 2003	Instrument przeznaczony do badania interakcji wiatru słonecznego z atmosferą Marsa na pokładzie sondy Mars Express.	W trakcie realizacji
2	EPOXI	początek realizacji: 2007 r.	Przelot sondy Deep Impact obok komety 103P/Hartley oraz poszukiwanie planet pozasłonecznych.	Zakończona Sukces
3	Stardust-NExT	początek realizacji: 2007 r.	Przelot sondy Stardust obok komety 9P/Tempel.	Zakończona Sukces
4	Moon Mineralogy Mapper	22 października 2008	spektrometr obrazujący na pokładzie sondy Chandrayaan-1 wykonujący mapy mineralogiczne Księżyca.	Zakończona Sukces
5	Strofio	20 października 2018	Spektrometr mas na pokładzie sondy Mercury Planetary Orbiter badający skład egzosfery Merkurego.	W trakcie realizacji
6	MEGANE	wrzesień 2024 (plan)	Spektrometr promieniowania gamma i neutronów na pokładzie sondy MMX badający skład powierzchni Fobosa.	Planowana

Zobacz też

Przypisy

↑ ^a ^b NASA: NASA Discovery Program Draft Announcement of Opportunity. 2014-02-19. [dostęp 2018-11-06].
↑ ^a ^b NASA, NASA Selects 2 Missions to Study ‘Lost Habitable’ World of Venus [online], 2 czerwca 2021 [dostęp 2023-10-13] (ang.).

Linki zewnętrzne

Oficjalna strona programu Discovery. [dostęp 2008-01-22]. [zarchiwizowane z tego adresu (2017-01-08)].
Discovery Program 2006 and Missions of Opportunity as amended. NASA, 2006-03-01.

[AO-1] NASA: NASA Discovery Program Draft Announcement of Opportunity. 2014-02-19. [dostęp 2018-11-06].

[2missions-2] NASA, NASA Selects 2 Missions to Study ‘Lost Habitable’ World of Venus [online], 2 czerwca 2021 [dostęp 2023-10-13] (ang.).

[1]

[2]