Micro Channel Architecture

Microchannel (ang. Micro Channel Architecture, stąd nieoficjalnie MCA) – 16- i 32-bitowa magistrala skonstruowana przez IBM specjalnie dla komputerów PS/2 z procesorami 80386DX^[1]^[2].

Architekturę MCA wprowadzono w 1987 roku i utraciła znaczenie po dekadzie, gdy została zastąpiona przez magistralę lokalną PCI.

Historia

W drugiej połowie lat 80. XX w. pojawiły się 32-bitowe komputery PC (z procesorem Intel 80386). Początkowo wyposażone były one nadal w 16-bitową magistralę ISA, co okazało się dużym ograniczeniem (przede wszystkim w zakresie przepustowości). Oprócz tego firma IBM była niezadowolona z rosnącej konkurencji ze strony producentów klonów^[3].

Nową serię komputerów PS/2 wprowadzonych w 1987 roku IBM zbudował na bazie całkowicie nowej, 32-bitowej (opcjonalnie 16-bitowej) architektury MCA, której użycie, w przeciwieństwie architektury komputerów rodziny IBM PC oraz poprzedniej magistrali ISA, zostało zastrzeżone. Architekturę opatentowano a kosztownych licencji udzielano sporadycznie. Magistrala ta była też niekompatybylna z poprzednio używaną magistralą ISA. W rezultacie bardzo niewielu producentów poza IBM mogło budować komputery oparte na MCA^[4].

W odpowiedzi na tę sytuację niezależni producenci sprzętu PC zawiązali konsorcja, w ramach których opracowano alternatywne, konkurencyjne rozwiązania^[5]. Kolejno były to standardy^[6]:

EISA, opracowany przez tzw. „Gang of Nine” (z ang. Gang Dziewięciu)^[a]^[4]^[5]
VESA Local Bus, opracowany przez konsorcjum VESA
PCI, opracowany przez firmę Intel^[7]

W pierwszej połowie lat 90. zarówno MCA jak i wszystkie te standardy konkurowały ze sobą^[b]. Sytuacja zmieniła się w drugiej połowie lat 90., w której standard PCI (i jego następcy^[c]) wyparł z rynku wszystkie pozostałe rozwiązania^[8].

Charakterystyka

Magistrala taktowana jest zegarem 10 MHz^[9].

Zarówno fizycznie (sloty) jak i logicznie (sygnały, taktowanie) jest niekompatybilna z ISA^[9].

Magistrala była pierwotnie 32-bitowa, ale wspierała też tańsze rozwiązania z szyną 16-bitową (obsługującą 16-bitowe karty rozszerzeń)^[1].

Uwagi

↑ do którego należały: Wise, AST Research, Tandy, Compaq, Hewlett-Packard, Zenith Data Systems, Olivetti, NEC i Epson
↑ jak również szeroko stosowana była nadal ISA, chociaż jej użycie było ograniczone do zastosowań wymagających mniejszej przepustowości
↑ w tym, w zastosowaniach graficznych, AGP

Zobacz też

Przypisy

↑ ^a ^b Jon Shiell. The 32-bit Micro Channel. „BYTE”. vol. 12, no. 12 (Fourth Annual Special Edition), s. 59-64, 1987. [dostęp 2026-03-26]. (ang.).
↑ Metzger, Jełowicki 1998 ↓, s. 108-110,112-113.
↑ Metzger, Jełowicki 1998 ↓, s. 108-109,112.
↑ ^a ^b Metzger, Jełowicki 1998 ↓, s. 112.
↑ ^a ^b L. Brett Glass. Inside EISA. „BYTE”. Vol. 14, No. 12, s. 417-425, listopad 1989. [dostęp 2026-04-08].
↑ Metzger, Jełowicki 1998 ↓, s. 108-117.
↑ Metzger, Jełowicki 1998 ↓, s. 116.
↑ Metzger, Jełowicki 1998 ↓, s. 108-110,116.
↑ ^a ^b Metzger, Jełowicki 1998 ↓, s. 112-113.

Bibliografia

Piotr Metzgen, Adam Jełowicki: Anatomia PC. Warszawa: Helion, 1998. ISBN 83-7197-082-X.

[7] tórego należały: Wise, AST Research, Tandy, Compaq, Hewlett-Packard, Zenith Data Systems, Olivetti, NEC i Epson

[9] również szeroko stosowana była nadal ISA, chociaż jej użycie było ograniczone do zastosowań wymagających mniejszej przepustowości

[10] w tym, w zastosowaniach graficznych, AGP

[byte_87_12_32bit_mca-1] Jon Shiell. The 32-bit Micro Channel. „BYTE”. vol. 12, no. 12 (Fourth Annual Special Edition), s. 59-64, 1987. [dostęp 2026-03-26]. (ang.).

[CITEREFMetzger,_Jełowicki1998108-110,112-113-2] Metzger, Jełowicki 1998 ↓, s. 108-110,112-113.

[CITEREFMetzger,_Jełowicki1998108-109,112-3] Metzger, Jełowicki 1998 ↓, s. 108-109,112.

[CITEREFMetzger,_Jełowicki1998112-4] Metzger, Jełowicki 1998 ↓, s. 112.

[byte_nov_1989_inside_eisa-5] L. Brett Glass. Inside EISA. „BYTE”. Vol. 14, No. 12, s. 417-425, listopad 1989. [dostęp 2026-04-08].

[CITEREFMetzger,_Jełowicki1998108-117-6] Metzger, Jełowicki 1998 ↓, s. 108-117.

[CITEREFMetzger,_Jełowicki1998116-8] Metzger, Jełowicki 1998 ↓, s. 116.

[CITEREFMetzger,_Jełowicki1998108-110,116-11] Metzger, Jełowicki 1998 ↓, s. 108-110,116.

[CITEREFMetzger,_Jełowicki1998112-113-12] Metzger, Jełowicki 1998 ↓, s. 112-113.

[1]

[2]

[3]

[4]

[5]

[6]

[a]

[7]

[b]

[c]

[8]

[9]

Ogólne	System bus Front side bus Back side bus Daisy chain Szyna sterująca Szyna adresowa Bus contention Network on a chip Plug and play
Standardy	SS-50 bus S-100 bus Multibus Unibus VAXBI MBus STD Bus SMBus Q-Bus Europe Card Bus ISA STEbus Zorro CAMAC FASTBUS LPC HP Precision Bus EISA VME VXI VXS NuBus TURBOchannel MCA SBus VLB PCI PXI GSC bus InfiniBand UPA PCI-X AGP PCI Express Direct Media Interface RapidIO Intel QuickPath Interconnect NVLink HyperTransport Intel UltraPath Interconnect
Nośniki danych	ST-506 ESDI IPI SMD Parallel ATA (PATA) SSA DSSI HIPPI Serial ATA (SATA) M.2 SCSI Parallel SAS Fibre Channel SATAe PCI Express (AHCI, NVMe)
Urządzenia peryferyjne	Apple Desktop Bus DCB HP-IL HIL MIDI RS-232 RS-422 RS-423 EIA-485 DMX512 IEEE-488 IEEE 1284 UNI/O ACCESS.bus 1-Wire D²B I²C SPI Parallel SCSI Profibus FireWire USB Camera Link External PCIe Thunderbolt
Urządzenia audio	ADAT Lightpipe AES3 Intel HD Audio I²S MADI McASP S/PDIF TOSLINK
Urządzenia przenośne	PC Card ExpressCard
Wbudowane	Multidrop bus CoreConnect AMBA Wishbone SLIMbus