Logical Design Works

Logical Design Works, Inc. (w skrócie: LDW) – amerykańskie przedsiębiorstwo produkujące i wydające gry komputerowe w latach 1983–1993, założone przez Lucjana Daniela Wencla, absolwenta fizyki Uniwersytetu Warszawskiego^[a]. Większość wydanych przez nie gier została stworzona przez siostrzaną spółkę, Przedsiębiorstwo Zagraniczne Karen. Posługiwało się nazwą handlową California Dreams^[1].

Wencel pracował jako konsultant komputerowy w San Jose, m.in. komputeryzując tamtejsze zakłady General Motors. Widząc potencjał amerykańskiego rynku, założył firmę LDW, nazwaną od inicjałów swojego imienia i nazwiska^[2], zaś w Polsce, nazwaną od imienia żony, Przedsiębiorstwo Zagraniczne Karen, którego pracownicy mieli pisać oprogramowanie na rynek amerykański. U podstaw decyzji o rozpoczęciu działalności programistycznej w Polsce stały dobre wykształcenie absolwentów polskich uczelni oraz niskie – z amerykańskiego punktu widzenia – koszty pracowników.

Kilkuosobowy zespół pracowników rozpoczął działania od konwertowania amerykańskich gier na platformy inne, niż pierwotnie wydawane. Stworzono również „dział oprogramowania eksportowego”, wyposażony w nowoczesny sprzęt, specjalistyczną literaturę i oprogramowanie. Gry w szerokiej rozpiętości gatunków konwertowane były na prawie wszystkie dostępne wtedy komputery domowe, oprócz Amigi, a w poszczególnych zespołach panował podział funkcji – szef projektu miał do dyspozycji grafików, programistów, czy testerów. Przy konwertowaniu gier, najczęściej mieli do dyspozycji oryginalny program, rzadziej wydruk programu w asemblerze, co powodowało, że część konwersji znacznie odbiegała od oryginału, ale pracownicy mieli nieco twórczej wolności. Głównym odbiorcą konwersji była firma Strategic Simulations Inc.

Pierwszą autorską produkcją PZ Karen był Vegas Gambler z 1987 roku, wydany na Commodore 64, Atari ST i PC. Rok później, grę przekonwertowano na Apple II, a dopiero w 1989 na Amigę. Celem samodzielnej publikacji tytułu, Wencel powołał firmę California Dreams, która wydawała wszystkie późniejsze tytuły programowane w PZ Karen. W roku 1989 przedsiębiorstwo wydało grę Blockout, największy swój sukces.

Produkcje Karen wysyłano do LDW co kilka miesięcy pocztą lotniczą, co poprzedzone było crunchem; jeśli po wysyłce odkryto jakieś błędy programistyczne, poprawki wysyłano do USA teleksem w systemie heksadecymalnym.

Na początku lat 90., programiści PZ Karen stworzyli grę strategiczną Solidarność, w której gracz wciela się w rolę związkowego przywódcy, walczącego (bezkrwawo – poprzez ulotki, przemówienia, plakaty czy strajki) z komunistyczną władzą. Na cztery możliwe zakończenia gry, trzy były niepomyślne – było to więzienie, radziecka inwazja i porażka w wyborach. Tytuł mógł odnieść sukces na fali popularności Lecha Wałęsy, a ściślej filmu o późniejszym prezydencie Polski, który powstawał wówczas w Hollywood. Filmu jednak nie ukończono, gra nie trafiła do sprzedaży (choć prasa branżowa, np. Gambler, ją zrecenzowała), a Wencel podjął decyzję o natychmiastowym zamknięciu działu oprogramowania eksportowego, czyli de facto całej działalności programistycznej w Polsce. Przyczynami była porażka sprzedażowa związana z grą Blockout, rosnące koszty i silniejsza polska gospodarka nie dająca dobrego przełożenia z dolara na złotówkę, jak kiedyś. Kod Solidarności trafił w ręce sprzedawców na giełdach komputerowych, w wyniku czego ostatecznie znalazła się w obiegu.

W roku 1985 LDW zaczęło sprowadzać do Polski ośmiobitowe komputery Atari, sprzedawane w sieci sklepów Pewex, powierzając PZ Karen serwisowanie importowanych urządzeń. W roku 1986 Wencel udzielił miesięcznikowi Komputer wywiadu, w którym zapowiedział uruchomienie w Polsce produkcji komputera Atari 130 XE. W 1987 roku, rozpoczęto sprowadzanie 16-bitowych komputerów Atari ST^[3], choć popularnością dalej cieszyły się 8-bitowe systemy. Próbowano handlować innymi sprzętami m.in. opartym na IBM PC, montowanym w Polsce przez Karen pod marką Quasar^[4] ale popyt na nie był niezadowalający. LDW Inc. montowało swoje komputery dla Ameryki Południowej, krajów arabskich, ZSRR, Węgier, Jugosławii i Czechosłowacji^[5]. Programów produkowanych przez LDW nie dystrybuowano w kraju ze względu na ogromne piractwo^[4]. Przedsiębiorstwo – znowu za pośrednictwem PZ Karen – sprzedawało polskim firmom stacje Sun Microsystems, importowało sprzęt AGD oraz sprowadziło do Polski pierwsze notebooki na początku lat 90. Pod koniec 1991 roku PZ Karen odeszła od dystrybucji sprzętu Atari^[6].

• 1985 Phantasie
• 1987 Phantasie III
• 1987 Vegas Gambler
• 1988 TrianGO
• 1989 Blockout
• 1989 Street Rod
• 1989 Tunnels of Armageddon
• 1991 Street Rod 2: The Next Generation
• 1993 Ancient Glory

• Bartłomiej Kluska, Bartosz Rozwadowski: Bajty polskie. Sosnowiec: 2014, s. 89. ISBN 978-83-927229-2-2.
• Marcin Kosman: Nie tylko Wiedźmin. Historia polskich gier komputerowych. Warszawa: Open Beta, 2015, s. 47–55. ISBN 978-83-941625-0-4.