Kunyang Chhish

Kunyang Chhish

Państwo	Pakistan
Położenie	Gilgit-Baltistan
Pasmo	Hispar Muztagh, Karakorum
Wysokość	7852 m n.p.m.
Wybitność	1765 m
Pierwsze wejście	26 sierpnia 1971 Z.A. Heinrich, J. Stryczyński, R. Szafirski, A. Zawada
Położenie na mapie Wyżyny Tybetańskiej Kunyang Chhish
Położenie na mapie Azji Kunyang Chhish
36°12′19″N 75°12′28″E/36,205278 75,207778
Multimedia w Wikimedia Commons

Kunyang Chhish (alternatywne pisownie nazwy: Khunyang Chhish, Kunyang Chhish, Kunyang Kish, Khiangyang Kish) – szczyt w Karakorum w Pakistanie, dwudziesty czwarty szczyt Ziemi pod względem wysokości nad poziomem morza i dwudziesty szósty pod względem wybitności.

Jeśli chodzi o wybitność, warta uwagi jest ściana południowo-zachodnia, o wysokości 2700 metrów^[1].

Po raz pierwszy zdobyty 26 sierpnia 1971 roku przez pierwszą powojenną polską wyprawę w Karakorum pod kierownictwem Andrzeja Zawady^[2].

Przed Polakami Kunyang Chhish atakowały dwie wyprawy, brytyjsko-pakistańska w 1962 roku i japońska w trzy lata później. Obie zakończyły się tragicznie. Polacy wybrali najkrótszy wariant przedostania się na południową grań szczytu, która prowadziła przez południowo-wschodnią i lodową ścianę Ice Cake (Lodowe Ciastko). Droga była uciążliwa i niebezpieczna, jednak na wierzchołku Ciastka założono obóz II. 27 lipca Jan Franczuk z Eugeniuszem Chrobakiem i Janem Stryczyńskim (lekarzem wyprawy) po przejściu tzw. Rock Peak ustawili namiot obozu III (6450 m) na przełączce za najtrudniejszym odcinkiem grani. Rano 28 lipca, Franczuk odszedł na chwilę i wtedy, 10 m od namiotu i na chwilę przed przypięciem, załamał się pod nim śnieżny most, po którym moment wcześniej szedł Stryczyński. Wpadł w szczelinę lodową i został zmiażdżony. Wyciągnięto go po półgodzinie, reanimacja nie powiodła się. 6 sierpnia w obozie III odbył się symboliczny pogrzeb Jana Franczuka. Wyprawa była bliska przerwania, jednak podjęto decyzję o jej kontynuowaniu^[3].

Zdobyciem trudnego olbrzyma nad lodowcem Hispar polski alpinizm rozpoczął międzynarodową karierę w Karakorum i w Himalajach. Pokonanie góry uznane zostało za moment powojennego odrodzenia się polskiego himalaizmu i punkt zwrotny na drodze do późniejszych sukcesów. Pokolenie Kunyang Chhish, przede wszystkim Zygmunt Andrzej Heinrich, Eugeniusz Chrobak, Janusz Kurczab i Ryszard Szafirski, stało się żywą legendą polskiego alpinizmu. Szczyt ten zdobyto dotąd (2021) tylko dwukrotnie, a od wejścia Brytyjczyków 11 lipca 1988 roku pozostaje niezdobyty^[4]. 18 lipca 2013 roku wschodni wierzchołek Kunyang Chhish East (7400 m) osiągnęła grupa szwajcarsko-austriacka^[1].

Dzieje polskiej wyprawy opisuje książka Ostatni atak na Kunyang Chhish (Józef Nyka, Andrzej Paczkowski, Andrzej Zawada, Sport i Turystyka, 1973).

• Henryk Grzybowski: Wspomnienie polanickich ludzi gór. W: Krystyna Oniszczuk-Awiżeń (red.): XII Almanach Ziemi Kłodzkiej. Kłodzko: Oficyna Wydawnicza Brama, 2021, s. 33–43. ISBN 978-83-60549-56-8.
• Ostatni atak na Kunyang Chhish, Józef Nyka, Andrzej Paczkowski, Andrzej Zawada, Sport i Turystyka, Warszawa 1973

Zobacz kolekcję cytatów na temat szczytu w Wikicytatach

• Kunyang Chhish na Peakware. peakware.com. [zarchiwizowane z tego adresu (2008-10-23)].