J-Ax
J-Ax, własc. Alessandro Aleotti (ur. 5 sierpnia 1972 w Mediolanie) – włoski piosenkarz, raper, autor tekstów piosenek i producent muzyczny.
| Imię i nazwisko |
Alessandro Aleotti |
|---|---|
| Data i miejsce urodzenia |
5 sierpnia 1972 |
| Instrumenty |
wokal |
| Gatunki | |
| Zawód |
piosenkarz, autor tekstów, raper, producent muzyczny |
| Aktywność |
od 1990 |
| Wydawnictwo |
Sony Music • Epic • Columbia |
| Powiązania | |
| Współpracownicy | |
| Luca Perrini | |
| Zespoły | |
| Articolo 31 | |
J-Ax, własc. Alessandro Aleotti (ur. 5 sierpnia 1972 w Mediolanie) – włoski piosenkarz, raper, autor tekstów piosenek i producent muzyczny.
Biografia
[edytuj | edytuj kod]Alessandro Aleotti urodził się w Mediolanie 5 sierpnia 1972 roku. W latach 1990–2005 J-Ax (skrót od Joker Alex) zdobył popularność jako członek znanej włoskiej grupy rapowej Articolo 31, którą założył wraz z Vitem Luca Perrinim, znanym jako DJ Jad[1][2][3]. W 2014 roku został jurorem programu The Voice of Italy.
Articolo 31 (1992–2006)
[edytuj | edytuj kod]Aleotti już w młodym wieku zaczął pisać teksty piosenek i próbować swoich sił w freestyle’u, jednocześnie przyjmując pseudonim J-Ax, w którym „J” to pierwsza litera od Joker (ulubiony „łotr” artysty), a „Ax” skrót od Alex, będącego zdrobnieniem jego imienia chrzcielnego[4]. Pierwsze udokumentowane nagranie głosu J-Axa pochodzi z 1992 roku, kiedy to został on wykorzystany w reklamie samochodu osobowego „Fiat Uno Rap Up”[5].
W 1992 roku zespół Articolo 31 nagrał debiutancki singiel „Nato per rappare/6 quello che 6”. W 1993 roku pierwszy album studyjny Strade di città. Był to jeden z pierwszych albumów hip-hopowych w języku włoskim. Pierwszym DJ-em, który zagrał w radio piosenkę „Tocca qui” J-Axa, był Albertino z Radio Deejay. Albertino i J-Ax zostali przyjaciółmi[6].
W 1994 roku ukazał się drugi album studyjny Articolo 31, Messa di Vespiri, na którym znalazł się między innymi utwór o marihuanie „Ohi Maria”. Za ten utwór mediolański duet otrzymał w 1995 roku nagrodę „Un disco per l’estate”[7]. J-Ax, wraz z raperem Space One i autorem tekstów Raptuzem TDK, założyli Spaghetti Funk, kolektyw mediolańskich artystów hip-hopowych. 14 maja 1996 roku ukazał się trzeci album Così com’è. Okazał się komercyjnym sukcesem duetu dzięki singlowi „Tranqi Funky”, po którym grupa odbyła trasę koncertową „Così come siamo”. Podczas tournée powstały dwa teledyski: „Così come siamo” i „Articolo 31 Live – Così com’è tour 96/97”. W nagraniach wzięli udział: Lucio Dalla, Tosca i Francesco Guccini. Zespół Articolo 31 zdobył za album Così com’è sześć platynowych płyt, sprzedając 600 tys. egzemplarzy[6].
14 maja 1998 roku ukazał się czwarty album duetu, Nessuno, poprzedzony singlem „La fidanzata”, w którym w refrenie wykorzystano próbkę głosu Natalino Otto, co przyczyniło się do sukcesu utworu[8]. Dzięki temu singlowi raperzy byli nominowani do nagrody MTV Europe Music Awards dla najlepszego włoskiego artysty[9]. Wraz z premierą albumu, J-Ax opublikował swoją książkę „I pensieri di nessuno”, zbiór przemyśleń, w którym wspomina swoje życie i zmiany, jakie przyniósł mu sukces[10]. Piąty i ostatni album Articolo 31 w czysto hiphopowym stylu, Xché sì!, ukazał się 17 grudnia 1999 roku[11]. Kolekcja Greatest Hits ukazała się 7 grudnia 2000 roku, poprzedzona singlem „Volume”, nagrodzona platynową płytą po sprzedaniu 100 tys. egzemplarzy[7].
W 2001 roku J-Ax i DJ Jad zagrali główne role w filmie fabularnym Senza filtro o mediolańskiej młodzieży. W filmie wystąpili także: prezenter radiowy Albertino, didżej Pizza z Radio 105 oraz producent muzyczny Franco Godi. Obraz trafił do kin 31 sierpnia 2001[12].
Rok 2002 wyznacza zwrot Articolo 31 w stronę rap rocka i punku. Autorem muzyki i tekstów na szóstym albumie Domani smetto był wyłącznie J-Ax[13]. W 2003 roku ukazał się album Italiano medio, zapowiedziany wydaniem singla „La mia ragazza mena”[14]. 21 listopada 2004 roku duet wydał swój jedyny album koncertowy La riconquista del forum, poprzedzony singlem „Nato sbagliato”[15].
We wrześniu 2006 roku J-Ax i DJ Jad postanowili poświęcić się projektom solowym, kończąc tym samym działalność Articolo 31[16].
Kariera solowa
[edytuj | edytuj kod]W 2006 roku J-Ax wydał swój pierwszy solowy album studyjny Di sana pianta. Temu popowemu albumowi towarzyszyło sześć singli: „S.N.O.B.”, „Tua mamma”, „Ti amo o ti ammazzo”, „Acqua nella scuola”, „Piccoli per sempre” i „Escono i pazzi”. Singiel „Ti amo o ti ammazzo” został również przetłumaczony i wydany w języku hiszpańskim jako „Te amo o te mato”. Album ten stanowił kontynuację tematów wykorzystywanych przez Articolo 31, takich jak doświadczenie miłości („Ti amo o ti ammazzo”), krytyka społeczeństwa („SNOB”, „Tua mamma”) i ochrona imigrantów („Escono i pazzi”, „Fumo ancora”). Album uzyskał status platynowej płyty[17][18][19].
28 kwietnia 2007 roku J-Ax poślubił amerykańską modelkę Elainę Coker[20]. Artysta nawiązał współpracę z zespołem The Styles i wspólnie wydali singiel „Più Stile” („+ stile”), który zdobył Europejską Nagrodę Muzyczną MTV w kategorii „Best Italian Act”[21].
Kolejne albumy – Rap n' Roll i Deca Dance – powstały w 2009 roku. Oba krążki zdobyły we Włoszech status platynowej płyty. Zawierają muzykę utrzymaną w gatunkach: hip-hop, rap rock, elektropop i dance-pop[22][23]. W kolejnych latach artysta wydawał kolejne albumy: Meglio prima (?) (2011), Il bello d’esser brutti (2015), Comunisti col Rolex (2017 z raperem Fedezem), ReAle (ReAle), Uncool & Proud (2020, pod pseudonimem J-Axonville), SurreAle (2021).
W grudniu 2013 roku ukazał się singiel włoskiego rapera Emisa Killa „A cena dai tuoi” z udziałem J-Axa[24].
W 2014 roku J-Ax był trenerem Cristiny Scuccia w programie „The Voice of Italy”. Pod jego opieką zakonnica wygrała cały sezon[25][26].
W 2024 roku Articolo 31 wydało album Protomaranza, który we Włoszech uzyskał status złotej płyty[27].
Szereg piosenek J-Axa zdobyło we Włoszech dużą popularność, wśród nich:
- „Ti amo o ti ammazzo” z albumu Di sana pianta z 2006 (złota płyta[28])
- „Piccoli per sempre” z albumu Di sana pianta z 2006 (złota płyta[29])
- „I vecchietti fanno O” z albumu Rap n’ Roll z 2009
- „Aumentaci le dosi” Rap n’ Roll z 2009
- „Deca Dance” z albumu Deca Dance z 2009[30]
- „Maria Salvador” z albumu Il bello d’esser brutti z 2015 (z Il Cile, 3 platynowe płyty[31])
- „Uno di quei giorni” z albumu Il bello d’esser brutti z 2015 (z Niną Zilli, platynowa płyta[32])
- „Caramelle” z albumu Il bello d’esser brutti z 2015
- „Assenzio” z albumu Comunisti col Rolex z 2017 (z Fedezem, feat. Stash & Levante, podwójna platyna[33])
- „Piccole cose” z albumu Comunisti col Rolex z 2017 (z Fedezem i Alessandrą Amoroso, platynowa płyta[34])
- „Vorrei ma non posto” z albumu Comunisti col Rolex z 2016 (z Fedezem, platynowa płyta[35])
- „Italiana” z 2018 (z Fedezem, platynowa płyta[36])
- „Ostia Lido” z albumu ReAle (2019, 4 platynowe płyty[37])
- „Una voglia assurda” z albumu ReAle z 2020 (platynowa płyta[38])
- „Sansone” z albumu SurreAle z 2021[39]
- „Italia Starter Pack” – singiel (Sanremo 2026)[40]
Przypisy
[edytuj | edytuj kod]- ↑ Articolo 31 – Biography & History. allmusic.com. [dostęp 2026-03-27]. [zarchiwizowane z tego adresu (2018-05-11)]. (ang.).
- ↑ Fabio Bernabei: Hip Hop Italia: Il rap italiano dalla breakdance alle rapstar. Imprimatur editore, 2014. ISBN 978-8868301705. (wł.).
- ↑ J-Ax – Biography & History. allmusic.com. [dostęp 2026-03-27]. [zarchiwizowane z tego adresu (2017-09-12)]. (ang.).
- ↑ Biografia. j-ax.it. [dostęp 2013-11-23]. [zarchiwizowane z tego adresu]. (wł.).
- ↑ Fiat Uno Rap Up (1992). tecata.it, 2008-07-01. [zarchiwizowane z tego adresu (2017-12-01)]. (wł.).
- ↑ a b Coach J-Ax. rai.it, 2010. [dostęp 2026-03-26]. (wł.).
- ↑ a b Andrea Laffranchi: Inno alla droga, scandalo a Domenica In. archiviostorico.corriere.it, 2001-02-12. [zarchiwizowane z tego adresu (2015-11-12)]. (wł.).
- ↑ Nessuno. discografia.dds.it. [dostęp 2026-03-26]. (wł.).
- ↑ MTV Europe Music Awards: premio MTV Select ai Bluvertigo. musicbiz.rockol.it, 1998-12-11. [dostęp 2026-03-26]. (wł.).
- ↑ J-Ax: I pensieri di Nessuno. Milano: Ricordi Leggera, 1998. ISBN 978-88-87018-08-0.
- ↑ Articolo 31 – Xché Si!. discogs.com. [dostęp 2026-03-26]. (wł.).
- ↑ Senza filtro. filmitalia.org. [dostęp 2026-03-26]. (wł.).
- ↑ Domani smetto. fimi.it. [dostęp 2026-03-26]. (wł.).
- ↑ Italiano medio. fimi.it. [dostęp 2026-03-26]. (wł.).
- ↑ Articolo 31 – La Riconquista Del Forum. discogs.com. [dostęp 2026-03-26]. (ang.).
- ↑ Si separano gli Articolo 31. rockol.it, 2006-09-24. [dostęp 2026-03-26]. (wł.).
- ↑ Il rap n' roll firmato J-Ax un sold out contro tutto e tutti. ricerca.repubblica.it, 2009-04-04. [dostęp 2026-03-27]. (wł.).
- ↑ Parla J-Ax: “La droga, il fallimento, la rinascita, il litigio con Fedez… vi racconto tutto”. oggi.it, 2022-05-10. [dostęp 2026-03-27]. (wł.).
- ↑ J-Ax – Di Sana Pianta. discogs.com. [dostęp 2026-03-27]. (ang.).
- ↑ Chi è la moglie di J-Ax, Elaina Coker: l’amore, il percorso insieme, il figlio (e la canzone dedicata). ilgiorno.it, 2026-02-24. [dostęp 2026-03-27]. (wł.).
- ↑ Mtv Europe, Lavigne artista dell'anno e J-Ax è il migliore fra gli italiani. repubblica.it, 2007-11-01. [dostęp 2026-03-27]. (wł.).
- ↑ Rap n' Roll. fimi.it. [dostęp 2026-03-27]. (wł.).
- ↑ Deca Dance. fimi.it. [dostęp 2026-03-27]. (wł.).
- ↑ Dal 2/12 è in radio il nuovo singolo estratto da "Mercurio". emiskilla.com, 2013-12-02. [dostęp 2014-04-11]. (wł.).
- ↑ Zakonnica jak Alicia Keys!. gosc.pl, 2014-03-21. [dostęp 2026-03-29].
- ↑ Siostra Cristina wygrała "The voice of Italy". gosc.pl, 2014-06-06. [dostęp 2026-03-29].
- ↑ Protomaranza. fimi.it. [dostęp 2026-03-29]. (wł.).
- ↑ Ti amo o ti ammazzo. fimi.it. [dostęp 2026-03-29]. (wł.).
- ↑ Piccoli per sempre. fimi.it. [dostęp 2026-03-29]. (wł.).
- ↑ J-ax: premiere di "Deca Dance" a TRL. www.teamworld.it, 2009-05-29. [dostęp 2026-03-29]. [zarchiwizowane z tego adresu]. (wł.).
- ↑ Maria Salvador. fimi.it. [dostęp 2026-03-29]. (wł.).
- ↑ Uno di quei giorni. fimi.it. [dostęp 2026-03-29]. (wł.).
- ↑ Assenzio. fimi.it. [dostęp 2026-03-29]. (wł.).
- ↑ Piccole cose. fimi.it. [dostęp 2026-03-29]. (wł.).
- ↑ Vorrei ma non posto. fimi.it. [dostęp 2026-03-29]. (wł.).
- ↑ Italiana. fimi.it. [dostęp 2026-03-29]. (wł.).
- ↑ Ostia Lido. fimi.it. [dostęp 2026-03-29]. (wł.).
- ↑ Una voglia assurda. fimi.it. [dostęp 2026-03-29]. (wł.).
- ↑ Sansone. genius.com. [dostęp 2026-03-29]. (ang.).
- ↑ Video ufficiali Sanremo 2026: tutti i videoclip dei 30 Big in un’unica pagina. allmusicitalia.it. [dostęp 2026-03-29]. (wł.).
Linki zewnętrzne
[edytuj | edytuj kod]- Oficjalna strona (wł.)
- Alessandro Aleotti w bazie IMDb (ang.)
- J-Ax w bazie Discogs.com (ang.)