Ultralopen

Ultralopen is hardlopen over een afstand die significant groter is dan de marathon.

Er bestaat een internationale belangenassociatie voor de ultramarathon, de IAU, welke door World Athletics als belangenorganisatie is erkend.

De wedstrijden voor ultralopers kunnen onderverdeeld worden in afstandslopen zoals 100 km of 100 mijl en tijdslopen zoals 6 uur en 24 uur hardlopen. Standaard afstanden van de ultramarathon zijn (in volgorde van oplopende afstand): 50 km, 50 mijl, 100 km, 100 mijl, 1000 km en 1000 mijl. Standaard tijdsduren van de tijdlopen zijn (in volgorde van oplopende tijdsduur): 6 uur, 12 uur, 24 uur, 48 uur en 6 dagen (oftewel 144 uur).

Sinds 2003 erkent World Athletics de 100 km als officiële atletiekafstand, waarmee dit het langste officiële atletieknummer is. Vóór 2003 was dit de 50 km snelwandelen. Ook zijn er internationale kampioenschappen 24 uur, waarbij het Europees kampioenschap door de European Athletic Association (de Europese tak van World Athletics) wordt erkend. Wereldkampioenschappen 24 uur worden door de IAU erkend, maar (nog) niet door World Athletics.

In Nederland werd in 1967 de eerste ultraloop georganiseerd door Ok van Batenburg, tevens een van de grondleggers van de Nieuwjaarsduik in Scheveningen. De afstand was 80 km. Baanbrekende ultralopers in Nederland waren onder meer Jan Knippenberg, Ron Teunisse en Mareike Bestenbreur. Bekende ultralopen in Nederland zijn de Ronde van de Haarlemmermeer en de 100 km Run te Winschoten.

Naast standaardnummers kent de ultramarathon ook klassiekers. De bekendste loop is de Comrades Marathon in KwaZoeloe-Natal, Zuid-Afrika, een wedstrijd waar wel 12.000 mensen aan meedoen. Daarnaast is de Spartathlon ook heel bekend. Dit is de afstand van Athene naar Sparta; de afstand die Pheidippides in 490 voor Chr. liep om aan koning Leonidas van Sparta te vragen om de Atheners te ondersteunen bij hun strijd tegen de Perzen; de slag bij Marathon. De 6633 Arctic Ultra, ook yukon Ultra genoemd, wordt beschouwd als de zwaarste ultraloop ter wereld. Dit onder meer door de barre weersomstandigheden: er wordt gelopen van Yukon in het noordwesten van Canada naar de Poolcirkel. De loop werd in februari 2024 succesvol gelopen door de Belg Chris Seynaeve.^[1]

Bij de tijdslopen zijn met name de 24-uurslopen wereldwijd populair. Bij dit type wedstrijd is de winnaar de persoon die de grootste afstand aflegt. De tijdslopen worden over het algemeen op parcoursen met een lengte van 1 tot 4 kilometer georganiseerd, maar ook op standaard atletiekaccommodaties met een baanlengte van 400 meter (outdoor) of 200 meter (indoor). In Europa hebben de 6-uurslopen een grote ontwikkeling doorgemaakt. Deze loop is bijzonder geschikt als "instapper" voor debutanten op de ultramarathon. De meeste atleten en recreanten zijn zeker in staat om meer dan één marathon te lopen in 6 uur; bovendien heeft men niet de druk om de finish te moeten halen. De afgelegde afstand die gedurende 6 uur is gelopen, bepaalt de prestatie, ook al is men niet de volle 6 uur blijven lopen. Het eindsignaal wordt akoestisch gegeven. Op het moment van het eindsignaal bepaalt de locatie van de hiel van de achterste voet de afgelegde afstand.

Jaar	Kampioen mannen	Afstand	Kampioen vrouwen	Afstand
2020	Sjirk Overal	207,289 km	Irene Kinnegim	232,015 km
2019	Christiaan van Meurs	212,329 km	-	-
2018
2017			Linda Voets	205,469 km
2016	Joost Friderichs	215,188 km
2015	Arjan van Binsbergen	208,433 km	Jannet Lange	197,202 km
2014	Andy Roodenburg	230,177 km	Jannet Lange	190,130 km
2013	Jeroen Renes	235,043 km	Wilma Dierx	224,664 km
2012	Peter van Wijngaarden	216,687 km	Leonie van den Haak	200,343 km
2011	Wim Douw	206,325 km	Jannet Lange	206,258 km
2010	Peter Rietveld	228,140 km	Jannet Lange	192,984 km
2009	Peter Rietveld	218,598 km	Wilma Dierx	173,451 km
2008	Peter-Paul Younes	227,034 km	Jenni de Groot	204,075 km

• Jan Knippenberg De oude adel en de nieuwe ultra - Onbegrop over extreem lopen, Runners - maandblad voor de loopsport, jrg.8, nr. 4, april 1991, pag. 30-33.
• Jan Knippenberg De mens als duurloper, 1987 en 2008
• Jan Moerman De mens als duurloper - ultraloop uit de schaduw van de marathon, in Road Running Nieuws, jg. 2, nr. 9, oktober 1988
• Peter Nabokov Indian Running - Native American history and tradirion, 1987

• Backyard ultra

• Website IAU
• Website UltraNed
• Website Stichting Ultraloop Winschoten
• Website Marathon- en Ultracup
• Sri Chinmoy Marathon Team